Hollanda Veri Koruma Kurumu, 21 Ağustos 2026'da Uber'e sürücü hesaplarını insan denetimi olmadan otomatik kapattığı gerekçesiyle 824 milyon 990 bin avro idari para cezası kesti. Kurum, şirketin Avrupa genel merkezinin Amsterdam'da olması nedeniyle soruşturmayı yürüttü.
Karara göre Uber, 2018 ile 2022 arasında sürücülerin sürüş davranışını ve müşteri puanlarını yazılımlarla izledi. Yazılım dolandırıcılık şüphesi veya düşük müşteri puanı tespit ettiğinde hesaplar otomatik olarak geçici kapatıldı. Düşük puanlar sürdüğünde hesap kalıcı olarak kapatıldı. Bu süreçte bir insanın dosyayı incelemediği belirlendi. Sürücüler, hesap kapandığı anda Uber üzerinden gelirlerini kaybetti.
Kurum başkan yardımcısı Monique Verdier, Uber'in ciddi ihlaller yaptığını söyledi. Verdier, sürücülerin affedilmeden hesaplarının kapatıldığını, bir anda gelirlerinin kesildiğini ve bunun yasak olduğunu belirtti. Bir bilgisayarın, kişi için bu kadar ağır sonuç doğuran kararları tek başına vermemesi gerektiğini, önce bir insanın bakması gerektiğini ekledi.
Kurum, Uber'in tamamen otomatik karar vermeyi yasaklayan Genel Veri Koruma Tüzüğü kuralını ihlal ettiğine hükmetti. Sürücülerin otomatik karar alma hakkında yeterince bilgilendirilmediği de tespit edildi. Uber ihlalleri durdurmuş durumda. Şirket cezaya itiraz etti.
Soruşturma, 171 Fransız sürücünün İnsan Hakları Birliği'ne başvurmasıyla başladı. Birlik, Fransa veri koruma kurumu CNIL'e şikâyet etti. Avrupa tek pencere kuralı gereği dosya Hollanda'ya geçti. Hollanda, Fransa düzenleyicisiyle birlikte çalıştı ve ceza kararını diğer Avrupa denetim kurumlarıyla hizaladı.
Avrupa veri koruma kurumları cezayı aynı yöntemle hesaplıyor. Cezanın tavanı şirketin dünya çapındaki yıllık cirosunun yüzde dördüne kadar çıkabiliyor. Uber'in 2025 küresel cirosu yaklaşık 44,5 milyar avro olarak kayda geçti. Bu, Hollanda'nın Uber'e kestiği dördüncü ceza. 2018'de 600 bin, 2023'te 10 milyon, 2024'te 290 milyon avro kesilmişti. Son iki cezanın yargılaması sürüyor.
Uber, çoğu askıya almanın kısa sürdüğünü ve kalıcı kapatmalarda insan incelemesi bulunduğunu savundu. Şirket, düşük puan nedeniyle 2021'de Avrupa'da 126 sürücünün hesabını kaybettiğini kabul etti. Kalıcı kapatmayı artık otomatik sistemle yapmadığını söyledi.
Genel Veri Koruma Tüzüğü, kişi üzerinde hukuki veya benzer ölçüde etki doğuran kararların yalnızca otomatik işleme dayandırılmasını kural olarak yasaklar. İstisna, açık rıza, sözleşmenin ifası veya bir yasa hükmü olduğunda ve anlamlı insan müdahalesi bulunduğunda açılır. Hollanda kararı, sürücü hesabının kapanmasını bu eşiğe soktu: gelir kesintisi, benzer ölçüde etki sayıldı. Bilgi verme yükümlülüğü de ayrı bir ihlal kalemi olarak yazıldı.
Tutar yaklaşık 825 milyon avroya yuvarlanıyor. Resmî belgede yazan rakam 824 milyon 990 bin avro oldu. Karar kesinleşmiş bir mahkeme hükmü değil; Uber itiraz hakkını kullandı. Yine de Avrupa'da platform emeğini yöneten algoritmalar için çıta değişti. İnsan bakmadan hesabı kapatan yazılım, artık yalnızca bir operasyon tercihi değil, milyar avroluk bir düzenleme riski.