Neuralink, konuşma yetisini kaybeden ALS hastası Kenneth Shock'un beyin çipini kullanarak eşine “seni seviyorum” dediği anı 16 Eylül'de paylaştı. Şirketin 23 saniyelik videosunda çözücü arayüzü “Speaking” başlığıyla “I love you” satırını gösteriyor; eşi Cheryl kaydı dinlerken tepkisini ekranda veriyor. Görüntü bir gün sonra RT ve Hint basınıyla uluslararası gündeme taşındı.

Duyulan ses Shock'un kendi sesi. Neuralink, ocak 2026'da motor kortekse yerleştirdiği N1 çipinin 1.000 elektroduyla topladığı sinyalleri fonemlere, fonemleri kelimelere çeviriyor; çıktı bilgisayar sesiyle veriliyor. Şirket bu sesi Shock'un hastalığı ilerlemeden önceki kayıtlarından yeniden üretti. Eşi Cheryl, cihazın çıkardığı sese “Original Ken” diyor.

Paylaşılan kesit ilk kez ortaya çıkmıyor. Neuralink mart ayında yayımladığı daha uzun tanıtım filminde de aynı anı kullanmıştı; o filmde Shock cihazla “Seninle aklımla konuşuyorum” diyordu. 16 Eylül paylaşımı, aynı kaydın “seni seviyorum” bölümünü yeniden öne çıkarıyor.

Şirket iki yıldır ağırlıklı olarak imleç ve robot kol kontrolü gösteriyordu. Mart ayında C4 omurilik yaralanması yaşayan İngiliz eski asker Jon L. Noble, çiple bilgisayar kullandığını anlatmıştı. Neuralink'in 2025'te paylaştığı hasta gösterimlerinde iletişim de imleç kontrolü ve yazı yazma üzerinden kuruluyordu; konuşma denemesinde sinyaller doğrudan sesli çıktıya çevriliyor.

Kaydın insan tarafı videonun merkezinde. Shock'un eşi Cheryl, cihazın çıkardığı cümleyi duyduğunda “O cümleyi yıllar önce telefonda duyduğum hâliyle yeniden duymak gibisi yok” diyor. Çiftin tepkisi çözücü ekranının yanındaki küçük görüntüde yer alıyor.

Neuralink sonucun sınırını kendi paylaşımında çiziyor. Videonun devamına eklenen not, gösterimin “tüm katılımcıları ya da gelecekteki sonuçları yansıtmayabileceğini” söylüyor; cihazların deneysel olduğu, ticari satışta bulunmadığı ve FDA onayı taşımadığı da yineleniyor.

Konuşma restorasyonu için Neuralink, FDA'dan Mayıs 2025'te “Çığır Açan Cihaz” statüsü almıştı. Bu statü geliştirme sürecini hızlandıran bir yol; onay anlamına gelmiyor. Şirketin konuşma sonuçlarına ilişkin hakem denetiminden geçmiş bir insan çalışması henüz yayımlanmadı; kamuya açık kanıt şirketin duyuruları ve hasta videolarından oluşuyor.

Alanın akademik tarafında benzer bir eşik 2023'te geçilmişti. Nature'da yayımlanan bir çalışma, kafatası içine yerleştirilen elektrotlarla konuşma sinyallerinin metne çevrilebildiğini gösterdi. Neuralink'in denemesi çıktıyı metinle sınırlamayıp seslendirmeye taşıyor.

VOICE denemesi, konuşma yetisini kaybeden hastalarda çipin güvenliğini ve iletişime katkısını ölçüyor. Şirketin kendi tanımına göre deneme, konuşma üretiminden sorumlu beyin bölgelerinden sinyalleri okuyup gerçek zamanlı konuşmayı geri kazanmayı hedefliyor; kapsam, ALS ve inme gibi nedenlerle konuşma yetisini kaybeden hastalar. Neuralink hasta kaydını Kanada'ya da açtı ve motor kontrol odaklı PRIME çalışması için katılımcı arıyor; Elon Musk ocak ayında 2026'da seri üretime geçme planını duyurmuştu.

Shock'un kendi deneyimi videonun insan tarafını da gösteriyor: ameliyattan bir gün sonra taburcu oldu ve çipi yalnızca konuşmak için değil bilgisayar kullanmak için de kullanıyor. Neuralink'in paylaştığı kayıt yeni bir yetenek duyurusu değil; konuşma yetisini kaybetmiş bir hastanın iletişim kurabildiği anın yeniden dolaşıma girmesi.

Share.
Exit mobile version