Güney Kore’nin casusluk yasasında yapılan değişiklik 13 Eylül Pazar günü yürürlüğe giriyor. Düzenleme, hassas teknolojiyi yabancı bir ülkeye aktaranlara 30 yıla kadar hapis cezası verilmesinin önünü açıyor. Samsung Electronics ve SK Hynix’in merkezi olan ülke, gelişmiş bellek teknolojisini Çinli rakiplerden korumayı hedefliyor.
Değişikliğin özü, casusluk tanımının genişlemesinde yatıyor. Ceza Kanunu’nun 1953’te yazılan 98’inci maddesi casusluğu yalnızca “düşman ülke” için yapılan eylemlerle sınırlıyordu; mahkemeler bunu Kuzey Kore olarak okuyordu. Bu çerçeve geniş bir boşluk bırakmıştı. Çinli bir çalışan Kore yarı iletken teknolojisiyle şirketten çıktığında ya da bir personel müttefik ülkedeki bir şirkete hassas materyal aktardığında savcılar casusluk suçlaması yöneltemiyor, daha hafif maddelere başvuruyordu.
Yeni 98-2’nci madde bu boşluğu kapatıyor. Madde, “yabancı bir ülke veya muadili bir örgüt” için ulusal sırları tespit eden, toplayan, sızdıran, ileten ya da aracılık edenleri üç yıldan başlayan hapisle cezalandırıyor. Düşman ülke için casusluğu düzenleyen eski 98’inci madde yürürlükte kalıyor ve idam, müebbet veya en az yedi yıl gibi daha ağır cezaları taşımayı sürdürüyor.
Yasa Şubat ayında Ulusal Meclis’ten geçti. Milletvekilleri gerekçesini yarı iletken, batarya, yapay zeka ve savunma alanındaki sızıntı vakalarına dayandırdı. Kore Ekonomi Araştırmaları Enstitüsü ile Ticaret, Sanayi ve Enerji Bakanlığı verilerine göre 2020 ile 2025’in ilk yarısı arasında sanayi teknolojisinin yurt dışına sızdığı 110 vaka kayda geçti. Bunların 33’ü ulusal çekirdek teknoloji sayılan alanlardaydı. Tahmini sanayi zararı 23,27 trilyon won, yani yaklaşık 15,7 milyar dolar.
Düzenleme sanayi casusluğunu kurumsal bir suç olmaktan çıkarıp ulusal güvenlik tehdidi katmanına taşıyor. Savunma ihracatçıları ise tam da bu nedenle tedirgin. Sektör kaynakları, yasanın dayandığı “ulusal sır” teriminin hangi teknoloji, sözleşme ve veriyi kapsadığının, bir yabancı müşterinin ne zaman “yabancı ülke muadili” sayılacağının belirsiz kaldığını söylüyor. Bir sektör kaynağı, düzenlemedeki terminolojinin muğlak olduğunu, sektörün kendine özgü koşulları bulunduğunu ve dilin netleştirilmesi gerektiğini belirtiyor.
Endişenin somut bir zemini var. Savunma ihracatı artık bitmiş silah teslimi değil; tasarım verisi, yazılım, yerinde üretim ve uzun vadeli destek paketleri satılıyor. Tek bir firkateyn anlaşması, alıcının donanmasına devredilen tasarım verisini ve yerel ortakla paylaşılan üretim bilgisini içerebiliyor.
Kore’nin ihracat denetim rejimi zaten cezai sorumluluk taşıyordu. Geçen aralıkta bir mahkeme, denizaltı torpido tüpü tasarım dosyalarını izinsiz biçimde Tayvan’a ihraç eden bir savunma şirketinin üst yöneticisini iki buçuk yıl hapse mahkûm etti, şirkete 15 milyar won para cezası kesti. Casusluk değişikliği bu çerçevenin üstüne daha ağır bir ulusal güvenlik suçu ekliyor.
Casusluk, İletişim Sırlarının Korunması Kanunu kapsamında dinlemeye açık bir suç. Yabancı temas şüphesi doğduğu anda soruşturma araçları da genişliyor.
